Checklist digitale nalatenschap

Voor nu en later, belangrijk voor zowel jezelf als voor je naasten – 15 checks

Heb jij al eens nagedacht over je nalatenschap? Waarschijnlijk niet direct iets waar je dagelijks mee bezig bent. Toch is het belangrijk in elke levensfase, niet alleen als je 50+ bent. Ook als je jong bent, is het verstandig om stil te staan bij de vraag: kan jouw familie bij belangrijke (digitale) gegevens als jou iets overkomt? Gebruik deze handige checklist daarom als stappenplan en plan af en toe een moment in om de volgende punten te controleren:

Check 1: is er een overzicht van al mijn apparaten en inloggegevens?

Waardevol om mee te beginnen. Want waarschijnlijk gebruik je steeds meer hardware. Smartphones, tablets, laptops en andere apparaten zijn niet meer weg te denken. Bedenk ook dat er tegenwoordig veel meer apparaten aan het internet hangen. Ze kunnen voor uitdagingen zorgen als jou iets overkomt: minimaal één persoon zou op de hoogte moeten zijn van de inloggegevens en/of het gebruik ervan.

Check 2: heb ik een volledig overzicht gemaakt van al mijn online accounts?

Nu naar wat je allemaal op deze hardware doet: heb je een Google Account, Microsoft Account of Apple ID? Mogelijk gebruik je ze alle drie. Ze zijn gateways naar al die andere online accounts die je gebruikt zoals TikTok, WhatsApp, LinkedIn, Instagram en Facebook. Bovendien neemt het aantal online accounts enorm toe door de vele AI-applicaties die gebruikt worden. Vaak horen hier maandelijkse abonnementen bij. Dus wat moet daarmee gebeuren als je het zelf niet meer kunt vertellen?

Check 3: weet iemand wat er moet gebeuren met mijn socialmedia-profielen?

Wat de toekomst brengt blijft altijd gissen. Als je echter niets regelt rondom de sociale media die je gebruikt dan kun je ook na je dood blijven doorleven. Of dat gewenst is bepaal je natuurlijk zelf. Wellicht wil je wel een laatste online boodschap achterlaten. Bespreek het en laat – als je jouw accounts wilt laten opheffen – ook een lijst achter van alles wat je dagelijks gebruikt, bij voorkeur inclusief de bijbehorende inloggegevens.

Check 4: zijn al mijn financiële bezittingen in kaart gebracht?

Waarom deze check zo belangrijk is? Dat is omdat mensen steeds vaker, naast meerdere bankrekeningen, ook andere digitale bezittingen hebben. Het is daarom aan te raden om in de breedte te kijken naar het onderwerp ‘financiële bezittingen’. Crypto valuta zijn daar een goed voorbeeld van: weet iemand anders van dit bezit? Ook kunnen er allerlei digitale tegoeden zich schuilhouden in online platforms of games. Bepaal ook wie toegang mag hebben tot deze bezittingen en deel met vertrouwenspersonen de namen van wie je daarbij helpt, zoals een financieel adviseur, belastingconsultant of accountant.

Check 5: kennen nabestaanden mijn laatste wensen?

Hoe je jouw aardse leven wilt verlaten zul je een keer moeten bespreken met nabestaanden. Niet alleen emotioneel, maar ook financieel. Misschien is het jouw wens om nog een laatste (video)boodschap te delen of geld na te laten aan een goed doel. Ook hier geldt: bespreek het op tijd.

Check 6: zijn al mijn e-mailadressen in kaart gebracht?

Vaak zijn het er meer, privé en zakelijk. Het is handig als iemand anders daar ook van op de hoogte is en weet wat ermee moet gebeuren. Natuurlijk zullen werkgevers e-mailaccounts verwijderen na overlijden, maar op persoonlijk vlak zal iemand dit voor je moeten doen. Dus wie regelt dit voor jou nadat je jouw e-mailadressen in kaart hebt gebracht? Maak er iemand verantwoordelijk voor is de tip die we geven.

Check 7: wat moet er gebeuren met al mijn foto’s, video’s en herinneringen?

Herinneringen. Dat is waar je nabestaanden iets aan hebben. Maar waar zijn al deze digitale foto’s en video’s opgeslagen? Vaak heb je er verschillende clouddiensten voor. Bedenk vooral ook wat je vindt dat ermee moet gebeuren. Het leuke aan deze check? Als je ermee bezig gaat, dan ervaar je vaak vele ‘o ja’ – momenten. Samen deze check doen klinkt daarom als een goed idee.

Check 8: hoe zit het met al mijn maandelijkse abonnementen?

Vaak ben je verbaasd hoeveel maandelijkse betalingen er in abonnementsvorm van je rekening worden afgeschreven. Dus pak al je bankrekeningen er eens bij. Dat is nu al interessant want mogelijk zijn er afschrijvingen bij die je al eerder had willen stopzetten. Ook alle betaalde apps, zoals Spotify, Netflix, Disney+ en videodiensten horen daarbij. Voor je nabestaanden scheelt het enorm veel tijd als ze weten welke abonnementen je hebt afgesloten, wat de voorwaarden zijn en hoe je de aanbieders ervan kunt bereiken.

Check 9: wie zijn mijn belangrijkste contactpersonen en zijn ze bekend bij anderen?

Wie moet er op de hoogte gebracht worden als jou iets overkomt? Dat is waarom het goed is om een lijst met jouw belangrijkste contactpersonen op te stellen en met iemand te delen. Het voorkomt een hoop onduidelijkheid en zoekwerk achteraf. Bovendien is zo’n lijst tijdens leven ook waardevol: soms ben je iemand vergeten die extra aandacht behoeft of van wie jij het kan gebruiken. Kortom, ga eens door al die namen heen die voor jou van betekenis zijn of zijn geweest.

Check 10: kan mijn man, vrouw of (business)partner bij de gegevens van mijn bedrijf

Deze check moet je zeker niet vergeten als je een zzp’er (freelancer) bent. Alle inlog- en andere gegevens van je bedrijf moeten ook op tijd gedeeld worden. Dus waar kan iemand anders bijvoorbeeld jouw laatste facturen en betalingen vinden? Kortom, als je ondernemer bent dan zijn er vele gegevens en wachtwoorden die bekend moeten zijn om de continuïteit te waarborgen.

Check 11: klopt alles juridisch wel?

Als je in jouw nalatenschap bepaalde wensen hebt dan wil dat niet automatisch zeggen dat deze wensen ook nagekomen kunnen worden. In veel landen kan bijvoorbeeld een medische wilsverklaring alleen worden uitgevoerd als bewezen is dat de desbetreffende persoon dit in goede gezondheid kenbaar heeft gemaakt. Dat betekent dat medische wilsverklaringen vaak jaarlijks ‘ververst’ moeten worden: je bent er nog mee akkoord. Laat je bij twijfel daarom ook adviseren door externe instanties, zoals notarissen en nalatenschaps- en erfrecht adviseurs.

Check 12: is informatie up-to-date?

Controleer ook nog eens de actualiteit van al je informatie. Alles wat namelijk niet meer klopt kan voor je nabestaanden extra uitdagingen opleveren. Je kunt het vergelijken met versiebeheer maar dan van je privégegevens: hoe meer versies je hebt, hoe onduidelijker het is voor anderen wat de juiste versie is. Periodiek opruimen is de tip die bij deze check hoort.

Check 13: weten mijn naasten waar belangrijke documenten opgeslagen zijn?

Steeds meer documenten bestaan alleen nog digitaal. Denk aan verzekeringspolissen, pensioeninformatie, hypotheekdocumenten, medische gegevens of scans van identiteitsbewijzen. Vaak staan ze verspreid opgeslagen: in een cloudomgeving, op een laptop, externe harde schijf, USB-stick of ergens in een app. Het is belangrijk dat iemand weet waar deze documenten te vinden zijn en welke bestanden echt belangrijk zijn. Centraliseer het op één veilige plek (zie ook check 15).

Check 14: heb ik bepaald welke gegevens of accounts verwijderd moeten worden?

Niet alles hoeft bewaard te blijven. Sommige accounts, berichten, foto’s of bestanden zijn privé en wil je misschien liever laten verwijderen. Denk ook aan oude accounts die je zelf al vergeten was of data die online blijft rondzwerven. Door vooraf keuzes te maken voorkom je dat anderen hierover moeten beslissen.

Check 15: kan alle informatie veilig gedeeld worden aan wie je het toevertrouwd?

Een checklist maken is één ding, maar uiteindelijk draait het erom dat anderen jouw informatie kunnen vinden als dat nodig is. Leg daarom vast waar alles staat opgeslagen, wie erbij mag en op welk moment (nooit, nu of later).

Check stress voorkomen? Dat kan! Door het afsluiten van een Life After Me proefaccount. Daar hebben je naasten en jezelf nu al profijt van.